Je hebt deze badge verdiend! Je begrijpt nu hoe je je gebruikte substraat kunt composteren en voedingsstoffen terug kunt geven aan de natuur!
Gefeliciteerd met je eerste oogst! Goed nieuws: je emmer is nog niet klaar.
Na het oogsten leeft het mycelium nog en is het klaar om meer paddenstoelen te produceren. Dit kun je op twee verschillende manieren doen: ofwel wachten op meer flushes, of je growkit herstarten. Op deze pagina leggen we uit hoe je deze stappen uitvoert.
Een flush is een complete cyclus van paddenstoelgroei, van pins tot oogst. Zie het als een fruitboom: na het plukken van de eerste appels kan de boom meer fruit produceren als de omstandigheden gunstig blijven. Je mycelium werkt op dezelfde manier.
Nadat je je eerste cluster hebt geoogst en de overgebleven paddenstoelpulp uit het gat hebt verwijderd, kun je het mycelium helpen een volgende flush te produceren.
Het mycelium heeft vocht verloren tijdens de vruchtvorming, dus je moet een kleine hoeveelheid water toevoegen om het substraat te rehydrateren.
Gebruik een plantenspuit om het blootgestelde mycelium via de gaten van buitenaf te besproeien en spuit direct in de emmer.
Als je nog wat ruimte over hebt in je emmer, kun je ook een dunne laag (ongeveer 1 cm) vers, vochtig koffiedik toevoegen. Dit levert extra voedingsstoffen voor de schimmels. Sluit dan het deksel en wacht. Binnen 1 tot 2 weken zie je nieuwe 'pins' verschijnen, ofwel uit dezelfde gaten of uit andere.
Als er geen pins verschijnen, kun je de paddenstoelen nog een koude schok geven, net als in de stap 'Groeien & oogsten'.
De growkit is gemaakt van 100% gerecycled plastic. Helaas kunnen we de emmer niet van organische materialen maken, omdat het materiaal dan door de schimmels zou worden opgegeten en uiteindelijk zou afbreken. Het voordeel van plastic is dat je het keer op keer kunt gebruiken, en het houdt water en vocht het beste vast.
Een van de mooie dingen van de RotterZwam growkit is dat de plastic emmer is ontworpen voor meervoudig gebruik. Het hergebruiken van je growkit vermindert afval drastisch en maximaliseert de efficiëntie van hulpbronnen. Een enkele emmer kan theoretisch jarenlang paddenstoelen produceren als deze goed wordt onderhouden, en zo honderden kopjes koffieafval omzetten in kilo's vers voedsel.
Dit is circulariteit op huishoudelijk niveau: regeneratief, lokaal en heerlijk. Paddenstoelen kweken hoeft geen eenmalige ervaring te zijn: je kunt je emmer herstarten en de circulaire cyclus oneindig voortzetten. Herstarten vereist echter speciale aandacht om je mycelium de beste kans op succes te geven.
Na je tweede of derde flush, wanneer de paddenstoelenproductie vertraagt of volledig stopt, is het tijd om het systeem te verversen. Hier is het stapsgewijze proces:
Schep het grootste deel van het uitgeputte substraat (oude koffiedik en uitgeput mycelium) eruit, en laat ongeveer 20% van het gezondste, witste mycelium in de emmer achter. Dit resterende mycelium dient als je 'startercultuur' voor de volgende ronde.
Helderwitte kleur met een dichte, touwachtige textuur.
Frisse geur: aards en paddenstoelachtig, niet zuur of rot.
Geen verkleuring: vermijd delen mycelium met groene, oranje, zwarte of roze vlekken. De bruine of oranje vloeistof (metabolieten) die je misschien ziet, is normaal, maar je hoeft deze niet te bewaren voor de herstart. Concentreer je op de schoonste, witste plekken mycelium.
Actieve groei: mycelium dat er nog levendig uitziet, niet dun of vergeeld.
Volg hetzelfde proces als bij Stap 1 en Stap 2. Begin met ongeveer 100g vochtig, afgekoeld koffiedik gemengd met het gezondste mycelium, leg dan een nieuwe laag koffiedik aan telkens wanneer het mycelium de vorige laag volledig heeft gekoloniseerd. Je 'herstart' de emmer in feite met een voorsprong dankzij het bestaande mycelium.
Naarmate je het mycelium steeds opnieuw gebruikt, zal het geleidelijk aan kracht verliezen. Dit is natuurlijk. Net als elk levend organisme veroudert mycelium. Dit kan je merken:
Langzamere kolonisatie: het duurt langer voordat wit mycelium zich verspreidt door nieuw koffiedik
Verhoogd besmettingsrisico: zwakker mycelium heeft moeite om te concurreren met groene schimmels en bacteriën
Kleinere opbrengsten: paddenstoelclusters kunnen minder overvloedig zijn of langzamer ontwikkelen
Als je mycelium uitgeput of zwaar besmet is, kun je opnieuw beginnen met een nieuwe broedzak en nieuw tape. Deze benodigdheden zijn verkrijgbaar in de rotterzwam webshop.
Opnieuw beginnen met een vers zakje broed en nieuw tape geeft je emmer een complete reboot. Bovendien weet je nu al precies wat je moet doen: je bent nu een paddenstoelenkweek-pro!
Als speciale bonus voor ervaren kwekers zoals jij, gebruik de kortingscode “GroeiMeer!” bij het afrekenen om je voortdurende kweekreis te ondersteunen.
Wat doe je dan met de 80% substraat die je uit de emmer hebt gehaald? Gooi het niet weg! Het mengsel uit je kweekset (gebruikt koffiedik gemengd met uitgeput mycelium) noemen we 'uitgeput substraat' en het is een uitstekende bodemverbeteraar voor je tuin.
Als je een moestuin, bloembedden of kamerplanten hebt, meng het uitgeputte substraat dan direct door de aarde.
Geen tuin? Geen probleem.
Als je geen buitenruimte hebt, kun je het ook aan je composthoop toevoegen. Het mycelium zal organisch materiaal in je compost blijven afbreken, waardoor de ontbinding wordt versneld.
Veel gemeenten composteren dit materiaal en gebruiken het in parken en openbare tuinen, dus je koffiedik voltooit alsnog de circulaire reis, alleen op grotere schaal.
Je kunt ook onze blog lezen over het teruggeven aan de aarde:
Koffiedik is rijk aan stikstof, fosfor en kalium: de bouwstenen voor gezonde planten
Het ontbonden mycelium voegt organisch materiaal toe dat de bodem helpt vocht vast te houden en de beluchting verbetert
Het myceliumnetwerk stimuleert nuttige bacteriën, schimmels en regenwormen in je tuin
Koffiedik wordt minder zuur naarmate het ontbindt, waardoor het veilig is voor de meeste planten
Als je een tuin hebt en je bodem een boost wilt geven, heeft rotterzwam regelmatig zakken met gebruikt substraat gratis af te halen bij onze vestiging in Rotterdam.
Meld je aan op onze website om een melding te ontvangen wanneer er nieuwe ladingen klaar zijn. Stedelijke tuiniers en buurttuinen zijn er dol op. Het is gratis, lokaal en zit boordevol voedingsstoffen.
Neem even de tijd om te vieren: je hebt zojuist een volledige circulaire cyclus voltooid! Je hebt afval omgezet in voedsel, een nieuwe vaardigheid geleerd en bijgedragen aan een meer lokaal, duurzaam voedselsysteem. Laten we je prestatie in cijfers uitdrukken.
Gebaseerd op je oogst en het koffiedik dat je hebt gebruikt, is hier een schatting van de positieve impact die je hebt gemaakt:
Je hebt afval omgeleid, water bespaard, CO2-uitstoot verminderd en vers, lokaal, voedzaam voedsel geproduceerd, allemaal vanaf je aanrecht. Dat is de kracht van circulair denken!
rotterzwam is meer dan een paddenstoelenkwekerij. Wij zijn een sociale onderneming die circulaire voedselsystemen bouwt in Rotterdam.
Door kweeksets te kopen, deel te nemen aan onze programma's of het woord te verspreiden, steun je:
Lokale, duurzame voedselproductie in stedelijke omgevingen
Sociale impact: het in dienst nemen van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt
Educatie en bewustzijn over circulaire economie principes
Je beheerst de basis van paddenstoelenkweek, maar er is nog zoveel meer te ontdekken. Als je hongerig bent naar diepere kennis of gewoon nog meer paddenstoelen wilt kweken, biedt rotterzwam verschillende leermogelijkheden:
Thuis paddenstoelen kweken lijkt misschien een kleine daad, maar het maakt deel uit van een veel grotere verschuiving naar regeneratieve, circulaire, lokale voedselsystemen.
Elke keer dat je koffiedik spaart, elke oogst die je deelt met vrienden, elke maaltijd die je bereidt met je zelfgekweekte oesterzwammen, bewijs je dat duurzaamheid heerlijk, toegankelijk en leuk kan zijn.
