Sluiticoon
Badge met de tekst Problemen oplossen & aanpassen aan omstandigheden

Je kunt uitdagingen aan!

Je hebt deze badge verdiend! Je weet nu hoe je problemen kunt identificeren en je kweekset kunt aanpassen om deze te laten blijven groeien!

Uitdagingen

Problemen of geen problemen?

Deze stap richt zich op hoe om te gaan met de verschillende uitdagingen die zich kunnen voordoen tijdens het kweekproces. In de meeste gevallen hoef je gelukkig niets te doen, dus geen paniek!

Als je emmer zich vult met wit mycelium en gestaag groeit zonder vreemde geuren, dan gaat alles zoals het hoort. Ga door met koffiedik toevoegen totdat de emmer helemaal vol is. Deze fase is vaak traag, maar dat is een goed teken.

Zodra het mycelium de emmer volledig heeft gekoloniseerd en de bovenste laag helemaal wit is (zoals op de afbeelding), kan het nog 2-3 weken duren voordat de paddenstoelen beginnen te groeien. Gedurende deze tijd bouwt het mycelium energie op en bereidt het zich voor op de volgende fase, zelfs als het lijkt alsof er niet veel gebeurt.

Dus als er niets mis lijkt, hoef je niets te doen. Zorg dat je emmer de beste omstandigheden heeft qua temperatuur en vochtgegalte, heb geduld en laat het proces zijn gang gaan.

Bovenaanzicht van de kweekset met wit mycelium dat de hele laag koloniseert

Groene indringer

Groene schimmel — officieel trichoderma genoemd — is niet het ergste. Meestal kunnen je paddenstoelen er overheen groeien.

Om het mycelium te laten groeien, moet de koffiedrab voldoende vocht bevatten. Trichoderma groeit sneller dan het mycelium als je droge koffiedrab hebt, dus zorg ervoor dat je koffiedrab de juiste vochtigheid heeft.

Helaas zijn sommige koffiesoorten gevoeliger voor groene schimmelinfectie. We vermoeden dat het type koffie, de brandmethode en het land van herkomst de schimmelgroei kunnen beïnvloeden.

Controleer wat anderen voor jou hebben ervaren, en of de bonen die je gebruikt op de 'goede' of 'slechte' lijst staan: https://pollunit.com

Oplossing

Een lepel steriliseren door deze in kokend water te roeren, en de groen geïnfecteerde koffiedrab wegscheppen. Ga daarna gewoon verder met vullen.

Kan je de paddenstoelen nog eten als er groene schimmel in het koffiedik zit? Ja, het zijn twee afzonderlijke organismen. De schimmel heeft geen invloed op de paddenstoelen. Als je schimmel op de oesterzwam zelf zit, kan je deze beter niet eten.

Bovenaanzicht van de kweekset gevuld met koffiedrab, mycelium, maar er groeit ook groene schimmel op

Oranje schimmel

Oranje schimmel is een type Trichoderma, dat meestal in de zomer groeit. Het neemt soms de overhand, maar meestal wint het oesterzwammycelium.

Trichoderma is zo competitief omdat het 2-3 keer sneller groeit dan oesterzwammycelium, en antibiotica produceert die andere schimmels remmen. Oesterzwammen hebben echter hun eigen verdedigingsstoffen.

Het is een microscopische wapenwedloop! Het mycelium vecht voortdurend een biologische oorlog uit met verschillende indringers. Dit kost veel energie die het dan niet in de groei van paddenstoelen kan steken. Help het mycelium dus te winnen door de indringers zo snel mogelijk te elimineren.

Oplossing

Een lepel steriliseren door deze in kokend water te roeren, en de oranje geïnfecteerde koffiedrab wegscheppen. Ga daarna gewoon verder met vullen. 

Close-up van oranje schimmelgroei

Kleine bezoekers

Kleine vliegjes/wormpjes houden van de geur van mycelium en leggen er eitjes in. Deze vliegjes worden eigenlijk rouwvliegjes genoemd en lijken erg op fruitvliegjes. Het is belangrijk om de tape stevig op zijn plaats te houden, zodat de vliegjes geen toegang hebben tot de kweekset. Als dit toch gebeurt, herken je het aan een kaal stuk mycelium, dat is weggevreten door de rouwvliegjes.

Oplossing

Je kunt rond dit punt een stuk ter grootte van een klein koffiekopje wegsnijden en dan verdergaan waar je gebleven was. Interessant is dat rouwvliegjes ook afbrekers zijn; ze concurreren alleen met je paddenstoelen om dezelfde voedselbron. In een tuinkompost zouden ze nuttig zijn. In je emmer, niet zozeer!

De kweekset met een myceliumlaag, maar er zijn vliegjes in verschenen

Stinkende kweekset

Slechte geuren duiden op anaerobe afbraak: bacteriën die het goed doen zonder zuurstof. Dit wordt waarschijnlijk veroorzaakt door te nat koffiedik. De geur kan zuur, bedorven of naar rottend afval ruiken. 

Oplossing

Als dat het geval is, is het raadzaam om droog koffiedik toe te voegen om de verhouding water-koffiedik te verminderen. Als het blijft stinken, dan kun je overwegen om opnieuw te beginnen met nieuw broed.

Witte en groene schimmel die groeit op aarde in de kweekset

Bruine/Oranje vloeistof

Naarmate het mycelium rijpt, kun je op sommige plekken gele of amberkleurige vloeistof zien. Dat bruine spul is enzymactiviteit van het mycelium, ook wel "myceliummetaboliet" of "myceliumexsudaat" genoemd.

Het is geen oranje schimmel en je hoeft je geen zorgen te maken: het betekent dat je mycelium actief is en je kweekset gezond is. Een kleine hoeveelheid is dus prima. Echter, overmatige ophoping kan erop wijzen dat het substraat te nat is of dat de CO₂-niveaus te hoog zijn. Wanneer je de kweekset opnieuw start in stap 5, gebruik je de helderste witte stukjes mycelium die je in de emmer kunt vinden. Je hoeft dat bruine spul niet mee te nemen naar de volgende ronde, composteer het in je tuin, plantenbak of groenafval.

Close up of orange liquid on the coffee grounds substrate

Gekke strengels

Als het mycelium niet genoeg voedingsstoffen krijgt, raakt het in paniek en begint het kleine, vreemd uitziende paddenstoelen te produceren.

Als je deze strengen in je kweekset hebt, heb je te lang gewacht met het toevoegen van nieuwe koffie. Vroegtijdige vruchtzetting is een stressreactie. Wanneer mycelium voelt dat het zou kunnen sterven (door gebrek aan voedsel, zuurstofstress of temperatuurschok), produceert het snel paddenstoelen om sporen te verspreiden voordat het te laat is.

Als je deze strengen buiten je kweekset hebt, is er waarschijnlijk niet genoeg licht voor de paddenstoelen. Ze staan waarschijnlijk op een te donkere plek. Omdat er geen licht is, zal er geen hoedje gevormd worden.

Oplossing

Los de strengels in de emmer op door simpelweg meer koffiedik bovenop deze groei te leggen: het mycelium zal dan weer door het nieuwe substraat groeien. Als ze groter dan 2 cm zijn, kan je deze strengelige paddenstoelen uit de emmer snijden. Daarna kun je een nieuwe laag vochtig koffiedik toevoegen. Dan beginnen de paddenstoelen opnieuw met groeien.

Oplossing voor de strengels buiten de emmer: zorg voor een plek met voldoende licht. De paddenstoelen zullen zich niet perfect ontwikkelen, maar ze zijn nog steeds eetbaar!

Cluster van kleine, draderige paddenstoelen die te vroeg groeien

Leer persoonlijk

Bekijk onze website voor workshopdata en rondleidingen op de kwekerij.

Ga naar rotterzwam
Ga naar rotterzwam
Primair Knop IcoonPrimair Knop Icoon
Groep mensen bij een buitenworkshop met een sprekende man
Groep mensen die buiten werken met witte emmers en containers in een werkplaats.

Directe hulp

Controleer eerst onze FAQ. Nog steeds hulp nodig? Neem hier contact met ons op ➔

Ga naar de FAQ-pagina
Ga naar de FAQ-pagina
Primaire knopicoonPrimaire knopicoon

info@rotterzwam.nl

Vind ons

Schiehaven 26, 3024 EC Rotterdam

Open op werkdagen 9:00–17:00